ÇALPARA
ÇALPARA
Kendi tınlar (İdiofon) çalgılar arasında yer alır. Dünyanın en eski zilleri arasında yer alan çalparalar, Anadolu’da ilk kez Alacahöyük ve Horoztepe kral mezarlarından çıkarılmıştır. Bunlar, küçük boyutlu, saplı, düz disk yüzeyli bronz örnekler olup Eski Tunç çağında çeşitlilik gösterir. Anadolu insanı Kalkolitik çağdan itibaren taşın yerine metal objeler kullanmaya başlamıştır. Farklı madenleri karıştırarak yeni alaşımlar elde etmiş, metal objeleri birbirine vurma suretiyle ses çıkarma isteği daha iyi tını özelliğine sahip yeni metallerin üretilmesini sağlamıştır. Ziller Eski Tunç çağından sonra gelişimini sürdürmüş ve köklü değişime uğramış, çapları büyümüş, metal sap kalkmış, orta kısımları çukurlaşmıştır. Orta ve Geç Tunç ya da Hitit çağında ziller, genişleyip incelerek daha iyi tınılar elde edilmesi sağlanmıştır. Bu dönemin bir başka özelliği de zil kenarlarının düz olmasıdır. Anadolu, halen yaklaşık beş bin yıllık geçmişiyle dünyanın en iyi zillerinin üretildiği topraklar olarak bilinmektedir.
Kaynak: Müzikolog Oğuz Elbaş